Kusweka kwa mutu wa radial ndi khosi la radial ndi kusweka kwa mafupa a chigongono, komwe kumachitika nthawi zambiri chifukwa cha mphamvu ya axial kapena valgus stress. Pamene chigongono chili pamalo otambasuka, 60% ya mphamvu ya axial pa mkono imafalikira pafupi ndi mutu wa radial. Pambuyo povulala mutu wa radial kapena khosi la radial chifukwa cha mphamvu, mphamvu zometa zimatha kukhudza mutu wa humerus, zomwe zingayambitse kuvulala kwa mafupa ndi cartilage.
Mu 2016, Claessen adapeza mtundu wina wa kuvulala komwe kusweka kwa mutu/khosi la radial kunaphatikizidwa ndi kuwonongeka kwa fupa/chipolopolo cha humerus. Vutoli linkatchedwa "chilonda cha kupsompsona," ndi kusweka komwe kunaphatikizapo kuphatikiza kumeneku komwe kumatchedwa "kusweka kwa kupsompsona." Mu lipoti lawo, adaphatikizapo milandu 10 ya kusweka kwa kupsompsona ndipo adapeza kuti milandu 9 inali ndi kusweka kwa mutu wa radial komwe kumagawidwa ngati mtundu wa Mason II. Izi zikusonyeza kuti ndi kusweka kwa mutu wa radial wa Mason II, payenera kukhala chidziwitso chokwanira cha kusweka komwe kungachitike kwa capitulum ya humerus.
Muzochitika zachipatala, kusweka kwa kupsompsonana kumakhala kosavuta kuzindikira matenda molakwika, makamaka ngati pali kusuntha kwakukulu kwa mutu/khosi la radial. Izi zingayambitse kunyalanyaza kuvulala komwe kumachitika ku capitulum ya humerus. Pofuna kufufuza makhalidwe azachipatala ndi kuchuluka kwa kusweka kwa kupsompsonana, ofufuza akunja adachita kusanthula kwa ziwerengero pa kukula kwa chitsanzo chachikulu mu 2022. Zotsatira zake ndi izi:
Kafukufukuyu adaphatikizapo odwala 101 omwe adasweka mutu/khosi la radial omwe adalandira chithandizo pakati pa 2017 ndi 2020. Kutengera ngati adasweka mutu wa humerus womwe uli mbali imodzi, odwalawo adagawidwa m'magulu awiri: gulu la capitulum (Gulu I) ndi gulu losakhala la capitulum (Gulu II).
Kuphatikiza apo, kusweka kwa mutu wa radial kunafufuzidwa kutengera malo ake, omwe adagawidwa m'magawo atatu. Choyamba ndi malo otetezeka, chachiwiri ndi anterior medial zone, ndipo chachitatu ndi posterior medial zone.
Zotsatira za kafukufukuyu zavumbulutsa zotsatirazi:
- Kuchuluka kwa kusweka kwa mutu wa radial mu gulu la Mason, chiopsezo cha kusweka kwa mutu wa capitulum chikukula. Mwayi woti kusweka kwa mutu wa radial wa mtundu wa Mason I kugwirizane ndi kusweka kwa mutu wa capitulum unali 9.5% (6/63); kwa mtundu wa Mason II, unali 25% (6/24); ndipo kwa mtundu wa Mason III, unali 41.7% (5/12).
- Pamene kusweka kwa mutu wa radial kunakula kufika pa khosi la radial, chiopsezo cha kusweka kwa capitulum chinachepa. Mabuku sanatchule milandu ina iliyonse ya kusweka kwa khosi la radial komwe kunatsagana ndi kusweka kwa capitulum.
- Kutengera ndi madera omwe mutu umasweka, kusweka komwe kuli mkati mwa "malo otetezeka" a mutu wa radial kunali ndi chiopsezo chachikulu chogwirizanitsidwa ndi kusweka kwa capitulum.
▲ Mason classification of radial head fractures.
▲ Mlandu wa wodwala amene wasweka chifukwa cha kupsompsonana, pomwe mutu wa radial unakhazikika ndi mbale yachitsulo ndi zomangira, ndipo mutu wa humerus unakhazikika pogwiritsa ntchito zomangira za Bold.
Nthawi yotumizira: Ogasiti-31-2023











